Milletin Adamı Rakamlarla Erdoğan Dönemi (2002–2026)

Marmaray

Gebze ile Halkalı arasında 76,6 kilometrelik banliyö hattı; Boğaz'ın altından geçerek Asya ile Avrupa'yı 4 dakikada birleştiriyor. 2025'te 220 milyondan fazla yolcu taşıdı.

İstanbul, Kocaeli Son güncelleme: 10 Ekim 2026
Kategori
Ulaşım
Tür
Ulaşım ve altyapı
Durum
Hizmette
Başlangıç
2004
Açılış
29 Ekim 2013
Maliyet
9.300.000.000 TL (2013 fiyatlarıyla)
Finansman modeli
Kamu yatırımı; dış kredi (JICA, Avrupa Konseyi Kalkınma Bankası, Avrupa Yatırım Bankası)
Kapasite
Saatte 75 bin yolcu (proje hedefi)
Yıllık kullanım
2025'te 220 milyondan fazla yolcu (Bakan Abdulkadir Uraloğlu); 12 yılda toplam 1 milyar 430 milyon yolcu

2013 itibarıyla beklenen toplam maliyet (nominal TL, basın kaynağı). Resmî maliyet kaynağına erişilemedi.

Marmaray, İstanbul'un iki yakasını Boğaz'ın altından raylı sistemle birleştiren, Gebze ile Halkalı arasında 76,6 kilometre uzunluğunda ve 43 istasyonlu bir banliyö demiryolu hattıdır. Hattın en derin noktası, Boğaz'ın altında 60,46 metreye inen tüp tüneldir.

Temeli 2004'te atılan projenin Ayrılık Çeşmesi-Kazlıçeşme kesimi 29 Ekim 2013'te açıldı. Gebze-Halkalı hattının tamamı ise 12 Mart 2019'da hizmete alındı. Proje, Japon Uluslararası İşbirliği Bankası (JICA), Avrupa Konseyi Kalkınma Bankası ve Avrupa Yatırım Bankası kredileriyle finanse edilen bir kamu yatırımıdır.

Bugün hatta 54 tren seti ve 440 vagonla günde 287 sefer yapılıyor. Marmaray 12 yılda toplam 1 milyar 430 milyon yolcuya hizmet verdi ve 6 Ekim 2023'te günlük 703.594 yolcuyla rekor kırdı.

Teknik özellikler

Hat uzunluğu76,6 km
İstasyon sayısı43
Tüp tünel derinliği60,46 m
Günlük sefer287 (Halkalı-Gebze 148, Pendik-Ataköy 139)
Filo54 tren seti, 440 vagon
Kıtalar arası geçiş süresi4 dakika

Proje öncesi ve sonrası

Öncesi

İki yaka arasında doğrudan raylı bağlantı yoktu. 2013 itibarıyla Gebze-Halkalı arası yolculuk 185 dakika sürüyordu.

Sonrası

Asya ile Avrupa arasındaki geçiş 4 dakikaya indi. Gebze-Halkalı süresinin yarı yarıya inmesi öngörüldü. Hatta günde 287 sefer yapılıyor; 2025'te 220 milyondan fazla yolcu taşındı.

Aşamalar

  1. Temel atıldı

    Kaynak: T24

  2. Ayrılık Çeşmesi-Kazlıçeşme kesimi açıldı

    Kaynak: Anadolu Ajansı

  3. Gebze-Halkalı hattının tamamı hizmete alındı

    Kaynak: Anadolu Ajansı

  4. Günlük 703.594 yolcu rekoru

    Kaynak: Anadolu Ajansı

Eleştiriler

  • Boğaz geçişindeki tüp tünelin deprem anında sıvılaşabilecek zayıf zemin tabakalarına oturtulduğu eleştirildi.
  • 2009'da bitmesi beklenen projenin, arkeolojik kazıların da etkisiyle 4 yıl gecikmesi ve ilk etapta yalnızca 13,5 kilometrelik kesimin açılması eleştiri konusu oldu.

Resmî yanıt ve açıklamalar

Proje yönetimi, zemin tabakalarının sıvılaşma riskine karşı özel donanımlı deniz ekipmanlarıyla iyileştirildiğini açıkladı.

Kaynaklar